انواع ضمیر

ضمیر کلمه ای است که به جای اسم می نشیند و از تکرار آن جلوگیری می کند مانند :
(دوستم را دیدم و به او سلام کردم) و به مربی مانند (رأیتُ صدیقی و سلّمتُ علیه) ضمیر دو نوع است:
1. منفصل
2. متصل

1 – ضمیر منفصل : ضمیری است که به صورت مستقل در جمله بکار می رود و به کلمه دیگری تکیه نمی کند مانند :‌هو تلمیذٌ
2 – ضمیر متصل : ضمیری است که در جمله همراه کلمه دیگری می آید و به آن تکیه می کند مانند : هذا کتابُهُ و ذلک دفترُهُ
 

منفصل متصل نوع اول نوع دوم همراه اسم فقط همراه فعل وفعل و حرف همراه ماضی همراه مضارع همراه امر هو ایاهُ هُ کتب یکتب - هما - هما کتبا یکتبان - هم - هم کتبوا یکتبون - هی - ها کتبتْ تکتب - هما - هما کتبتَا تکتبان - هن - هنَّ کتبنَ یکتبن - انتَ ایاکَ کَ کتبتَ تکتب اُکتب انتما - کما کتبتما تکتبان اُکتبا انتم ایاکم کم کتبتم تکتبون اُکتبوا انتِ - کِ کتبتِ تکتبین اُکتبی انتما - کما کتبتما تکتبان اُکتبا انتن - کن کتبتنَّ تکتبن اُکتبنَ انا ایای ی کتبتُ اکتبُ - نحن - نا کتبنا نکتبُ -

 

در این صیغه ها ضمیر مستتر است یعنی پنهان است و خود را نشان نمی دهد
در صیغه اول ماضی و مضارع ضمیر (هُوَ) مستتر است
در صیغه چهارم ماضی و مضارع (هی) مستتر است
در صیغه هفتم مضارع و امر ضمیر (انتَ) مستتر است
در صیغه سیزدهم مضارع ضمیر (أنا) مستتر است
در صیغه چهاردهم مضارع ضمیر (نحنُ) مستتر است. (در این صیغه حرف تْ ضمیر نیست و فقط علامت مؤنث است)
توجه :‌هنگام اتصال فعل به ضمیر (ی) حروف (ن) میان آن دو آورده می شود اسم این (ن) نون وقایه است.
مانند : علّمَ + ی --> علّمنی
اُنْصُرْ + ی --> اُنْصرُنی
یَنْصُرُ + ی --> یَنْصُرُنی
نون وقایه برای نگهداری حرکت آخرفعل تغییر نکند
 

/ 0 نظر / 10 بازدید